Herinrichting Vogelbuurt: 30 km-zone en fietsstraat
Advies
Het college van B&W wordt geadviseerd:
- De Vogelbuurt aan te wijzen als 30 km-zone.
- De Lijsterstraat in te richten als fietsstraat 'auto te gast'.
- Op vier kruispunten plateaus aan te leggen, in 2026.
- €380.000 vrij te geven uit het investeringskrediet Mobiliteit 2026.
- Na 12 maanden te evalueren, conform motie 25-014.
Aanleiding
In 2025 ontving de gemeente 47 meldingen over verkeersonveiligheid in de Vogelbuurt, een verdubbeling ten opzichte van 2023. Twee letselongevallen op de Lijsterstraat — beide met kinderen — leidden tot inwonersinitiatief 'Kindlint Vogelbuurt' dat door 312 inwoners is ondertekend. De wijkagent en de bewonersvereniging hebben gezamenlijk aangedrongen op snelheidsbeperkende maatregelen.
Relevant kader
De maatregel is in lijn met de Visie Bereikbaarheid 2035 (vastgesteld 5 november 2024, pagina 22) en past binnen de bestaande verkeersbesluitprocedure op grond van het BABW.
Beoogd effect
Een vermindering van 50% van het aantal meldingen verkeersonveiligheid in de Vogelbuurt en een daling van letselongevallen met minimaal 30% binnen 18 maanden na herinrichting. Dit sluit aan op het collegeprogramma-doel '20% minder autogebruik in 2030 met behoud van bereikbaarheid'.
Argumenten
1.1De maatregel pakt een bewezen veiligheidsprobleem aan in een kwetsbare wijk
Uit cijfers van de wijkagent blijkt dat 80% van de meldingen gaat over kinderen en ouderen. Een 30 km-zone reduceert in vergelijkbare projecten letselongevallen met 35–55%. De wijk telt drie scholen binnen 400 meter van de Lijsterstraat. Verlaagde snelheden zijn de bewezen meest kosteneffectieve maatregel voor letselreductie.
2.1De fietsstraat ontsluit de wijk voor leerlingen en oudere fietsers zonder bereikbaarheid voor hulpdiensten te beperken
De Lijsterstraat is gekozen omdat zij parallel loopt aan de hoofdroute voor brandweer en ambulance. Hulpdiensten zijn betrokken bij het ontwerp; er komt geen route die afgesloten wordt voor 4-wielig verkeer.
1.2De maatregel sluit aan op het coalitieakkoord en geldend beleid
Het Coalitieakkoord Wijkdam 2022 – 2026 (pagina 12) zet expliciet in op drie fietsstraten in de schil van de binnenstad. De Visie Bereikbaarheid 2035 schrijft per jaar minimaal één wijk om te vormen tot 30 km-zone (pagina 22). Beide doelen zijn nog niet voor 2026 ingelost; dit voorstel zet die lijn voort.
1.3De financiële dekking is meerjarig geregeld binnen bestaande kredieten
De €380.000 valt binnen het investeringskrediet Mobiliteit 2026 (€1,2 miljoen totaal, Begroting 2026 pagina 47). Er is geen aanvullende dekking nodig en er wordt niet bezuinigd op andere programma's. Reservering 2027 blijft beschikbaar voor een volgende wijk.
4.1Een proefperiode van 12 maanden borgt bijsturing en draagvlak
Conform motie 25-014 wordt na 12 maanden geëvalueerd op snelheid, ongevallen, hulpverleningstijden en inwonertevredenheid. Bij negatieve uitkomst kan eenvoudig worden teruggedraaid; de fysieke ingrepen zijn omkeerbaar.
1.4Het voorstel kent een breed draagvlak in de wijk
Het inwonersinitiatief Kindlint Vogelbuurt is door 312 inwoners ondertekend (10% van de huishoudens). De bewonersvereniging, de wijkagent en de scholen hebben schriftelijk steun uitgesproken.
Kanttekeningen
1.1Omwonenden van de parallelroutes vrezen verschuiving van verkeer
Hoe wij dit ondervangen
We mitigeren dit door snelheidsremmers ook op de parallelroute Spechtlaan en door real-time verkeerstellingen gedurende 18 maanden, zodat we tijdig kunnen bijsturen.
1.2Lokale ondernemers vrezen bereikbaarheidsverlies
Hoe wij dit ondervangen
De Lijsterstraat blijft toegankelijk voor laden en lossen. Met de ondernemersvereniging is afgesproken om laad- en lostijden uit te breiden naar 07:00 – 11:00, juist om bevoorrading veiliger en sneller te maken.
4.1De effectmeting kan worden vertekend door seizoenseffecten
Hoe wij dit ondervangen
We meten daarom in twee aaneengesloten meetperiodes en vergelijken met een controle-wijk (Merelbuurt) die ongewijzigd blijft. Dit is opgenomen in het evaluatieplan.
Financiën
| Post | Bedrag |
|---|---|
| Plateaus en belijning (4 kruispunten) | €210.000 |
| Bewegwijzering en handhavingsdisplays | €52.000 |
| Communicatietraject en participatie | €38.000 |
| Onvoorzien (10%) | €30.000 |
| Evaluatie en monitoring (extern) | €50.000 |
| Totaal | €380.000 |
Dekking
- investeringskrediet Mobiliteit 2026 (€1,2 mln, raadsbesluit 14 november 2025).
Vervolg
- Na akkoordverkeersbesluit publiceren in Gemeenteblad — week 23.
- Inspraakperiode 6 wekenbezwaartermijn loopt t/m week 29.
- Uitvoering werkzaamhedenQ3 2026.
- Oplevering en feestelijke opening fietsstraatoktober 2026.
- Tussenevaluatie raadQ1 2027. Eindevaluatie en go/no-go uitbreiding — Q4 2027.
Bijlagen
- PDFBijlage 1 — Inwonersinitiatief Kindlint Vogelbuurt (PDF, 6 pagina's)
- PDFBijlage 2 — Verkeersanalyse en metingen 2025 (RTM Adviseurs)
- PDFBijlage 3 — Brief hulpdiensten + ondertekening hulpverleningsroute
- PDFBijlage 4 — Evaluatieplan (conform motie 25-014)